Zemahşerî'ye göre şart cümlesinin cezası üç cümlenin (celde, şahadetin reddi, fısk hükmü) toplamıdır; yani kazif eden kişiye bu üç ceza birlikte uygulanır. İstisna ('إلا الذين تابوا') bu üç cümlenin tamamına yönelik olup, tövbe eden kişi ne dövülür, ne şahadeti reddedilir ne de fasık sayılır. Ayrıca Şâfiî ve Ebû Hanîfe arasındaki istisnanın merfû/mecrur oluşu ve tövbenin şahadetin kabulüne etkisi konusundaki görüş farkını da nakleder.

والذي يقتضيه ظاهر الآية ونظمها أن تكون الجمل الثلاث بمجموعهن جزاء الشرط ، كأنه قيل : ومن قذف المحصنات فاجلدوهم وردوا شهادتهم وفسقوهم أي : فاجمعوا لهم الجلد والرد والتفسيق ، إلا الذين تابوا عن القذف وأصلحوا فإن الله يغفر لهم فينقلبون غير مجلودين ولا مردودين ولا مفسقين

Bu müfessire göre âyet, Allah'ın gafûr ve rahîm oluşunun tevbeyi kabul etmesinin aklen vacip olmadığını gösterdiğini; eğer vacip olsaydı bu kabulde bir gafûr-rahîm oluş anlamı bulunmazdı. Ayrıca bu âyet her günahtan tevbenin makbul olduğuna delildir; kasten adam öldürmenin tevbesinin kabul edilmeyeceğini söyleyenlerin görüşü hatalıdır, çünkü şirk öldürmekten daha ağırdır ve Allah kâfirin tevbesini kabul ettiğine göre katilin tevbesini kabul etmesi daha da öncelikli olur.

دلت الآية على أن التوبة من كل ذنب مقبولة ، وقول من قال : التوبة عن القتل العمد غير مقبولة خطأ ، لأن الشرك أشد من القتل ، فإذا قبل الله توبة الكافر فقبول توبة القاتل أولى

Kurtubî, Nur 4-6 ayetleri bağlamında kazif (iftira) suçu işleyenle ilgili üç hükmün (celde cezası, şahitliğinin reddi, fasıklık) istisna edatının hangisine etki ettiğini tartışır. Şahitliğin reddinin istisna kapsamına girip girmediği konusunda âlimler ihtilaf etmiştir: Şüreyh, İbrahim en-Nehaî, Hasan el-Basrî, Sevrî ve Ebû Hanîfe'ye göre istisna şahitliğin reddine işlemez ve tövbe etse de kazif edenin şahitliği asla kabul edilmez; cumhura göre ise istisna şahitliğin reddine de işler ve tövbe eden kişinin şahitliği haddan önce veya sonra mutlak olarak kabul edilir. Ayrıca tövbenin şekli (kendini yalanlama mı, sadece hâlini ıslah etme mi) ve istisna edatının atıf yapılan cümlelerin tümüne mi yoksa en yakın unsura mı raci olduğu konusunda mezhepler arası görüş farklılıkları nakledilir.

فقال شريح القاضي وإبراهيم النخعي والحسن البصري وسفيان الثوري وأبو حنيفة : لا يعمل الاستثناء في رد شهادته وإنما يزول فسقه عند الله تعالى وأما شهادة القاذف فلا تقبل ألبتة ولو تاب وأكذب نفسه ولا بحال من الأحوال وقال الجمهور : الاستثناء عامل في رد الشهادة فإذا تاب القاذف قبلت شهادته

İbn Kesîr'e göre bu ayet grubu, Harem'de savaşı terk edip İslam'a ve tövbeye yönelenlerin günahlarının Allah tarafından bağışlanacağını, hatta Müslümanları öldürmüş olsalar bile tövbe edenler için Allah'ın bunu affetmesinin O'na ağır gelmeyeceğini bildirir. Ardından Allah, yeminleri sebebiyle haklarında önceden kusur işlenen kâfirlerle savaşılmasını emretmiştir. Metin ayrıca Haris b. Süveyd'in İslam'a girip sonra küfre dönmesi olayına ve müşriklerin kendi kafalarınca isimlendirip helal-haram kıldıkları (bahîre, sâibe, vasîle, hâm gibi) uygulamaların reddine dair rivayetleri içerir.

أي فإن تركوا القتال في الحرم وأنابوا إلى الإسلام والتوبة فإن الله يغفر ذنوبهم ولو كانوا قد قتلوا المسلمين في حرم الله فإنه تعالى لا يتعاظمه ذنب أن يغفره لمن تاب منه إليه

Beydâvî'ye göre 192. ayette geçen 'İntihâ ederlerse' ifadesi savaş ve küfürden vazgeçmeyi ifade eder ve Allah'ın mağfireti geçmiş günahları kapsar. 193. ayetteki savaş emri, şirk fitnesi ortadan kalkana ve din tamamen Allah'a has olup şeytanın bir payı kalmayana kadar sürer. 'Zalimlerden başkasına düşmanlık yoktur' ifadesi ise vazgeçenlere saldırılmamasını, aksi halde saldıranın kendisinin zalim konumuna düşeceğini bildirir.

فلا عدوان إلا على الظالمين أي فلا تعتدوا على المنتهين إذ لا يحسن أن يظلم إلا من ظلم، فوضع العلة موضع الحكم. وسمي جزاء الظلم باسمه للمشاكلة

Bu müfessire göre metin, kadın-erkek zina iftirası kapsamında tövbe edenlerin bağışlanacağı ve kendilerine yapılan muamelenin tövbe sonrası değişeceği konusunu ele alıyor; ayrıca ayetin öncelikli olarak Hz. Aişe hakkında indiği fakat hükmün Allah'ın nitelediği vasıftaki herkes için genel olduğu belirtiliyor. Bu bağlamda 'gafûr' ve 'rahîm' sıfatları, günahın örtülmesi ve tövbe sonrası cezalandırmama anlamında açıklanıyor.

والحكم بها عام في كل من كان بالصفة التي وصفه الله بها فيها