Taberî'ye göre bu ayet, müşrik veya kâfir kabile büyüklerinin, Peygamber'e -kendisine tabi olmaları karşılığında- yanındaki fakir ve zayıf müslümanları (Bilal, Ammar, İbn Mesud gibi) kovmasını talep etmeleri üzerine inmiştir. Ayrıca ayetteki 'fitne' kavramı, Allah'ın insanları birbirleriyle imtihan etmesi, kimini zengin kimini fakir, kimini güçlü kimini zayıf kılarak sınaması olarak açıklanmıştır. Zenginlerin fakirlere alay yollu 'Allah bunlara mı lütfetti?' demeleri de bu imtihanın bir sonucu olarak zikredilmiştir.

إن سرك أن نتبعك فاطرد عنا فلانا وفلانا، ناسا من ضعفاء المسلمين. فقال الله تعالى: إلى آخر الآية

Zemahşerî'ye göre bu ayette müşrifler/büyüklenenler, Allah'ın zayıf ve fakir kabul ettikleri kimselere hidayet ve hakka isabet nimetini vermiş olmasını inkar ve alay yoluyla dile getirmektedir; kendilerini önder ve baş sayıp diğerlerini köle ve yoksul görerek onların haktan nasiplenmiş olmasını yadırgamaktadırlar. Ayetin devamı ise Allah'ın kimin iman ve şükrü hak ettiğini, kimin de küfründe direneceğini bilip ona göre kimini tevfike erdirip kimini de kendi haline bıraktığını ifade etmektedir.

إنكارا لأن يكون أمثالهم على الحق وممنونا عليهم من بينهم بالخير

Bu müfessire göre âyette geçen 'minnet' ifadesi, imanın ve Resûl'e tabi olmanın Allah tarafından kula bahşedilen bir lütuf olduğunu göstermektedir; eğer imanı yaratan kul olsaydı, Allah'ın kula bu imandan dolayı minnet etmesi anlamsız kalırdı, bilakis kulun kendi kendine minnet etmesi gerekirdi. Bu nedenle âyet, ef'âlin (fiillerin) Allah tarafından yaratıldığı görüşüne delil olarak kullanılmaktadır.

أن قوله والمراد من قوله هو أنه عليهم بالإيمان بالله ومتابعة الرسول ، وذلك يدل على أنم هذه المعاني إنما تحصل من الله تعالى لأنه لو كان الموجد للإيمان هو العبد ، فالله ما من عليه بهذا الإيمان ، بل العبد هو الذي من على نفسه بهذا الإيمان

Kurtubî, ayetteki 'fitne' kelimesini imtihan/deneme olarak açıklar; Allah'ın zenginleri fakirlerle sınadığını, bunun sonucunda ileri gelenlerin 'Aramızdan bunlara mı lütufta bulundu?' diyerek şaşkınlık ya da inkâr ifadesi kullandıklarını belirtir. Nahhâs'tan aktardığı iki cevaba göre bu söz ya istifham (soru) tarzında bir merak ifadesidir ya da imtihanın sonucunda inkâra dönüşen bir sözdür.

والفتنة الاختبار أي عاملناهم معاملة المختبرين ( ليقولوا ) نصب بلام كي يعني الأشراف والأغنياء ( أهؤلاء ) يعني الضعفاء والفقراء

İbn Kesîr'e göre kâfirlerin şaşkınlığı, kendilerinin değil de zayıf ve düşük statülü kimselerin (köleler, cariyeler, fakirler) hidayete ermesi karşısındadır; Allah'ın bazı insanları diğerleriyle imtihan ettiğini belirtir. Peygamber'e (s.a.v.) ilk iman edenlerin çoğunlukla toplumun zayıf kesiminden olduğunu, eşraftan ise az kişinin iman ettiğini, bunun Nûh kavminin benzer sözlerine kıyasla anlaşılabileceğini aktarır. Ayrıca Hz. Ömer'in bu konudaki sözünden dolayı özür dilediğini ve bunun üzerine devam eden ayetlerin indiğini nakleder.

وذلك أن رسول الله صلى الله عليه وسلم كان غالب من اتبعه في أول بعثته ضعفاء الناس من الرجال والنساء والعبيد والإماء ولم يتبعه من الأشراف إلا قليل

Beydâvî'ye göre ayetteki 'fitne', dünya işlerinde insanların hallerinin farklılaşması gibi, dinde de bazı insanların diğerleriyle imtihan edilmesidir. Bu bağlamda zayıf ve fakir müminlerin imana Kureyş'in ileri gelenlerinden önce geçirilmesi söz konusudur; bu durum ileri gelenlerin 'Allah'ın aramızdan bunlara mı lütfettiği' şeklinde inkâr ve küçümseme içeren sözlerine yol açmıştır. Ayetin sonundaki soru ise, şükredenleri en iyi bilenin Allah olduğunu, kimin imana ve şükre muvaffak kılınıp kimin bundan mahrum bırakılacağını O'nun bildiğini ifade eder.

فتنا أي ابتلينا بعضهم ببعض في أمر الدين فقدمنا هؤلاء الضعفاء على أشراف قريش بالسبق إلى الإيمان. ليقولوا أهؤلاء من الله عليهم من بيننا أي أهؤلاء من أنعم الله عليهم بالهداية والتوفيق لما يسعدهم دوننا