Zemahşerî'ye göre 'lâ ebrehu' ifadesinin anlamı, hazfedilen bir muzâfın (mesîrî gibi) yerine mütekellim zamirinin geçmesiyle 'yürüyüşümü sürdürmekten vazgeçmem' şeklinde açıklanabilir; ayrıca bu ifade 'bulunduğum hâlden ayrılmam, yürüyüş ve aramayı bırakmam' anlamına da gelebilir. Mecma'ul-bahreyn'in Fars ve Rum denizlerinin doğuya yakın birleştiği yer olduğu, bazılarına göre Tanca veya Afrika olduğu belirtilir; iki denizin Musa ve Hızır'ın ilim bakımından iki deniz gibi olmalarından kaynaklandığı yorumu ise 'tefsirlerin bid'atlerinden' sayılır. Musa'nın Hızır'ı arayışı ve balığın kaybolması kıssası, Musa'nın kavmine en bilenin kendisi olduğunu söylemesi üzerine Allah'ın onu bundan dolayı kınamasıyla başlayan bir rivayet olarak nakledilir.

فلما حذف المضاف أقيم المضاف إليه مقامه وهو ضمير المتكلم ، فانقلب الفعل عن لفظ الغائب إلى لفظ المتكلم ، وهو وجه لطيف . ويجوز أن يكون . المعنى : لا أبرح ما أنا عليه ، بمعنى : ألزم المسير والطلب ولا أتركه ولا أفارقه حتى أبلغ

Bu müfessire göre 'hukub' kelimesi dil âlimlerine göre seksen yıl anlamına gelir, ancak müfessirlerden nakledilen görüşler farklıdır; bazıları bir hukubun seksen küsur yıl, bazıları yüz yıl, bazıları ise yetmiş bin yıl olduğunu ve her gününün dünya günlerinden bin yıla tekabül ettiğini söylemiştir. Ayrıca 'mecmau'l-bahreyn' ifadesinin Fars ve Rum denizlerinin doğuya bakan birleşim yeri olduğu, ya da bazılarına göre Musa ile Hızır'ın ilim denizlerini simgelediği belirtilmiştir.

والحقب السنون واحدتها حقبة وهي زمان من الدهر لا وقت له ثم نقل عن المفسرين فيه وجوه . أحدها : قال عطاء والكلبي ومقاتل عن ابن عباس في قوله : { أحقابا } الحقب الواحد بضع وثمانون سنة ، والسنة ثلثمائة وستون يوما ، واليوم ألف سنة من أيام الدنيا

Kurtubî, Musa'nın yanındaki gencin (fetâ) kimliği, Musa'nın hangi Musa olduğu ve iki denizin birleştiği yerin neresi olduğu konularında farklı görüşleri aktarır. Fetânın Yuşa b. Nûn olduğu, ona hizmet ettiği için veya öğrenmek amacıyla ona bağlı kaldığı için 'fetâ' diye adlandırıldığı görüşü öne çıkar. Ayrıca Musa'nın Allah'a nispetle en bilgili olduğunu söylemesi üzerine Allah'ın kendisini uyardığı ve Hızır kıssasının sebebini anlatan hadis nakledilir.

وقال بن عباس : لما ظهر موسى وقومه على أرض مصر أنزل قومه مصر فلما استقرت بهم الدار أمره الله أن ذكرهم بأيام الله فخطب قومه فذكرهم ما آتاهم الله من الخير والنعمة

İbn Kesîr, 'iki denizin birleştiği yer' ifadesini açıklarken müfessirler arasındaki farklı görüşleri nakleder: Katade ve başkalarına göre bunlar Fars denizi (doğuda) ile Rum denizi (batıda), Muhammed b. Ka'b el-Kurazî'ye göre ise Tanca yakınlarındaki bir yerdir. Ayrıca 'hukub' kelimesinin anlamı üzerinde de farklı rivayetleri sıralar; bir yıl, seksen yıl, yetmiş güz veya sadece 'uzun zaman' şeklinde yorumlandığını belirtir.

قال قتادة وغير واحد هما بحر فارس مما يلي المشرق وبحر الروم مما يلي المغرب وقال محمد بن كعب القرظي مجمع البحرين عند طنجة يعني في أقصى بلاد المغرب فالله أعلم

Taberî, 'حقبا' ve 'مجمع البحرين' ifadelerini tefsir ederken müfessirler arasındaki görüş ayrılıklarını nakleder: bazıları 'hukub'un seksen yıl, bazıları yetmiş yıl, bazıları üç yüz yıl olduğunu söylerken bazıları da onu sadece 'zaman' anlamında yorumlamıştır. Aynı şekilde 'mecmau'l-bahreyn'in Fars denizi ile Rum denizinin birleştiği yer olduğu görüşü nakledilir. Müellif ayrıca 'لا أبرح' ifadesinin 'lâ ezâlu/lâ ez̄ûlu' (durmam, ayrılmam) anlamına geldiğini dilcilerden aktarır.

قال: الحقب: ثمانون سنة

Beydâvî'ye göre Musa'nın uşağı Yuşa' b. Nûn olup, kendisine hizmet ettiği ve onu takip ettiği için 'fetâ' diye anılmıştır. 'Mecmau'l-bahreyn' ifadesi Fars ve Rum denizlerinin birleştiği yer olarak açıklanmış, ayrıca bazılarına göre bu iki deniz Musa ve Hızır'ı temsil eder; Musa zahir ilminin, Hızır ise bâtın ilminin denizidir. Hızır ile buluşma vaadinin bu mekânda gerçekleştiği belirtilir.

فإن موسى كان بحر علم الظاهر والخضر كان بحر علم الباطن