Taberî'ye göre bu ayet, müşriklerin Hz. Peygamber'den mucize (melek veya hazine) istemesine cevap olarak, hidayet ve dalâletin Allah'ın elinde olduğunu bildirir. Kimin sapması ise ona ayet indirilmemesinden değil, Allah'ın onu tasdikten uzaklaştırmasından kaynaklanır; kimin hidayete ermesi de tevbe ile Allah'a yönelmesi (inâbe) sebebiyledir ve bu da Allah'ın onu tevfik etmesiyle gerçekleşir.

وليس ضلال من يضل منكم بأن لم ينزل علي آية من ربي، ولا هداية من يهتدي منكم بأنها أنزلت علي، وإنما ذلك بيد الله، يوفق من يشاء منكم للإيمان، ويخذل من يشاء منكم فلا يؤمن

Zemahşerî'ye göre ayetteki ifade taaccüb (şaşkınlık ifadesi) tarzında bir söyleyiştir; Hz. Peygamber'e verilen sayısız mucize ve bilhassa Kur'an'ın kendisi başlı başına bir ayet olduğu halde kâfirlerin bunu inkâr edip hiçbir şey inmemiş gibi davranmaları, onların inat ve küfürde ısrarlarının şiddetine dikkat çekmek için şaşırtıcı bir durum olarak sunulmuştur. Buna göre Allah'ın dilediğini saptırması, ancak onlar gibi inatta direnen ve küfürde katı olan kimseler için geçerlidir; başka hiçbir ayet inse de bu tür kimseler hidayete gelmez. Ayrıca metinde 'ضل' fiilinin 'أضل'in müteaddi karşılığı olduğu, meleklerin 'سبحانك' demelerinin ise Allah'a ortak koşmayı ve kendilerinin insanları saptırmaktan uzak, masum varlıklar olduklarını tenzih etmek anlamına geldiği açıklanmıştır.

فإذا جحدوها ولم يعتدوا بها وجعلوه كأن آية لم تنزل عليه قط ، كان موضعا للتعجب والاستنكار ، فكأنه قيل لهم : ما أعظم عنادكم وما أشد تصميمكم على كفركم

Râzî, kâfirlerin Hz. Peygamber'den Musa ve İsa'nınki gibi kahredici bir mucize istemesine verilen cevabı dört farklı açıdan yorumlar: (1) Allah zaten açık âyetler indirmiştir ama hidayet ve saptırma Allah'tandır, dolayısıyla mucize sayısını artırmanın faydası yoktur; (2) bu ifade onların talebine karşı bir taaccüp/kınama üslubudur, çünkü zaten gösterilen âyetler yeterince açıktır; (3) çok âyetin faydası yoktur eğer Allah'tan hidayet gelmezse, tek âyet de yeterlidir eğer hidayet gerçekleşirse, o yüzden âyet talebi değil hidayet talebi yapılmalıdır; (4) Ebû Ali el-Cübbâî'ye göre ise buradaki idlâl, dinden saptırma değil, küfür yüzünden sevaptan mahrum bırakma cezasıdır, hidayet de tövbe edip iman edene cennetle mükâfatlandırmaktır.

فلو حصلت الآيات الكثيرة ولم تحصل الهداية فإنه لم يحصل الانتفاع بها ، ولو حصلت آية واحدة فقط وحصلت الهداية من الله فإنه يحصل الانتفاع بها فلا تشتغلوا بطلب الآيات ولكن تضرعوا إلى الله في طلب الهدايات

Kurtubî bu ayeti, Allah'ın nasıl geçmişte ayetler indirdikten sonra bazı kimseleri saptırıp onlara bu ayetlerle delil getirme imkânını haram kıldıysa, yeni ayetler indiğinde de aynı şekilde saptıracağı şeklinde açıklar. 'İleyhi' zamirinin hakka, İslam'a, Allah'a veya Peygamber'e (s.a.v.) râci olabileceğini, buna göre ayetin manasının 'kalbiyle O'na yönelen kimseye hidayet eder' şeklinde anlaşılabileceğini belirtir. Ayrıca bir görüşe göre bu ifadenin, Allah'ın dilediğini cennetten uzaklaştırıp dilediğini cennete hidayet etmesi anlamına gelebileceğini nakleder.

والهاء في إليه للحق أو للإسلام أو لله عز وجل على تقدير : ويهدي إلى دينه وطاعته من رجع إليه بقلبه وقيل : هي للنبي صلى الله عليه وسلم

İbn Kesîr'e göre bu ayette hidayet ve dalâlet, müşriklerin istediği bir mucizenin gönderilip gönderilmemesine bağlı değildir; Allah dilediğini saptırır dilediğini doğru yola iletir. Hidayete ulaşan kimse ise Allah'a yönelen, O'na dönen, O'ndan yardım isteyen ve O'na yalvarıp yakaran kişidir.

فإن الهداية والإضلال ليس منوطا بذلك ولا عدمه كما قال أي ويهدي إليه من أناب إلى الله ورجع إليه واستعان به وتضرع لديه

Beydâvî'ye göre kâfirlerin mucize talebi, delillerin ortaya çıkmasından sonra keyfi bir ayet/mucize dayatmasıdır ve Allah'ın 'dilediğini saptırır' sözü buna verilen bir cevaptır. Bu ifade, onların inatlarına duyulan bir hayret/taaccüp ifadesi gibidir; sanki 'ne kadar da inatçısınız, sizin gibi olanı hangi ayet gelse de saptırır, buna karşın Hakk'a yönelenleri en küçük bir delille de hidayete erdirir' denilmektedir. Kalplerin Allah'ı zikirle sükûna kavuşması ise O'na güven, O'nun rahmetini hatırlama, varlığına dair delilleri düşünme veya Kur'an'ı işitme yollarından biriyle açıklanmıştır.

وهو جواب يجري مجرى التعجب من قولهم كأنه قال قل لهم ما أعظم عنادكم إن الله يضل من يشاء ممن كان على صفتكم، فلا سبيل إلى اهتدائهم وإن أنزلت كل آية