Taberî'ye göre ayetteki istisna (Yunus kavmi hariç) diğer helak edilen kavimlerin aksine, azap kendilerine iyice yaklaştığı ve gözle görülür hale geldiği anda gösterdikleri imanın ve tevbenin kabul edildiğini, azabın kendilerinden kaldırıldığını ifade eder. Firavun'un imanı boğulma anında fayda vermediği gibi, diğer kavimlerin imanı da azap indikten sonra kendilerine fayda vermemiştir; sadece Yunus kavmi bu genel kuraldan istisna edilmiştir. Metinde ayrıca 'قوم' kelimesinin nasb ile gelmesinin dil/nahiv açısından izahı da yapılmaktadır.

يقول: لم تكن قرية آمنت فنفعها الإيمان إذا نزل بها بأس الله، إلا قرية يونس

Zemahşerî bu ayeti, diğer helak edilen kasabaların halkının azap gelmeden ve seçme hakkı (ihtiyar) zamanı geçmeden önce iman etmediklerini, sadece Yunus kavminin bu şekilde vaktinde tövbe edip iman ettiğini ve bu sayede kurtulduğunu ifade eden bir istisna cümlesi olarak açıklar. Firavun'un aksine, Yunus kavmi azabı gözle görmeden, imtihan vakti henüz devam ederken tövbe etmiştir. Metin ayrıca 'فهلا كانت' ifadesinin farklı kıraatlerle (istisna-i munkatı, istisna-i muttasıl, bedel) nasıl okunabileceğini dilbilimsel olarak tartışır ve Yunus kıssasının rivayet detaylarını (Ninova halkının tövbesi, kırk gün süre, siyah bulut alameti, hayvanlarla yavrularının ayrılması, mazlumların haklarının geri verilmesi gibi) nakleder.

فهلا كانت { قرية } واحدة من القرى التي أهلكناها ، تابت عن الكفر وأخلصت الإيمان قبل المعاينة وقت بقاء التكليف ، ولم تأخر كما أخر فرعون إلى أن أخذ بمخنقه بأن يقبله الله منها لوقوعه في وقت الاختيار

İbn Kesîr bu ayette, hiçbir kavmin toptan azabı gördükten sonra iman etmediğini, ancak Yunus kavminin bu genel kuraldan istisna olduğunu belirtir. Yunus kavmi azabı bizzat gözleriyle gördükten sonra iman etmiştir. Müfessirler arasında bu kavimden kaldırılan azabın sadece dünyevi mi yoksa hem dünyevi hem uhrevi mi olduğu konusunda ihtilaf bulunduğunu, bu hususta iki görüş nakleder.

أي ماآمنت قرية بتمامها إلا قوم يونس فإنهم آمنوا وذلك بعد ماعاينوا العذاب كما قال تعالى واختلف المفسرون هل كشف عنهم العذاب الأخروي مع الدنيوي أو إنما كشف عنهم في الدنيا فقط على قولين

Beydâvî'ye göre helak edilen kavimlerden hiçbiri, azabı bizzat görmeden önce iman etmemiştir; Firavun gibi azap anına kadar imanı ertelemişlerdir, dolayısıyla imanları fayda vermemiştir. Yunus kavmi ise azabın alametini görür görmez, azap gerçekleşmeden önce iman etmiş, bu sebeple dünya hayatındaki rezillik azabı onlardan kaldırılmıştır. Metin ayrıca istisna cümlesinin gramer yapısını iki türlü açıklayarak (munkatı' veya muttasıl istisna) bu anlamı desteklemektedir.

لما آمنوا أول ما رأوا أمارة العذاب ولم يؤخروه إلى حلوله. كشفنا عنهم عذاب الخزي في الحياة الدنيا

Râzî bu ayette yer alan istisnanın 'munkatı' (kesik) istisna olduğunu açıklar; yani Yunus kavmi, helak edilen köylerden değil, o köy halklarından istisna edilmiştir. Ayrıca 'لولا' kelimesinin 'هلا' (keşke/ne olurdu) anlamında olduğunu belirtir ve Yunus kavminin azabı görmeden önce iman edip tövbe ettiğini, bu yüzden tövbelerinin kabul edildiğini, Firavun'un ise azabı gördükten sonra tövbe ettiği için tövbesinin kabul edilmediğini anlatır.

وهو استثناء منقطع بمعنى ولكن قوم يونس لما آمنوا فعلنا بهم كذا وكذا

Bu müfessire göre 'levlâ' kelimesi 'fehellâ' (neden olmadı) anlamındadır ve teşvik veya bir şeyin başka bir şey bulunduğu için engellenmesini bildirmek içindir. Ayetin anlamından, köy halklarının imansızlığının nefyedildiği ve Yunus kavminin bundan istisna edildiği anlaşılır; bu istisna lafız açısından munkatı', anlam açısından ise muttasıldır. Nihayet Ninova halkının ilm-i sabıkta mutlu kimselerden olduğu belirtilir ve Hz. Ali'den, duanın kaderi geri çevirebileceğine dair bir rivayet nakledilir.

وإن الدعاء ليرد القدر