Taberî'ye göre bu ayet, müşriklerin şeytanların kendilerine süslemesiyle içinde bulundukları sapkınlığı hak ve doğru zannettiklerini bildirmektedir; onlar şüphe ve basiretsizlik üzere şirk üzeredirler. Ayrıca 'فريقا هدى وفريقا حق عليهم الضلالة' ifadesinin tefsirinde âlimler arasında görüş ayrılığı bulunduğunu, bazılarının bunu insanın yaratılışının başından itibaren mü'min veya kâfir olarak takdir edilmesiyle ilişkilendirdiğini nakletmektedir. Sapkınlığa mahkum olan gruba gelince, onlar şeytanları Allah'tan başka yardımcı ve dost edinerek yoldan çıkmışlar, ancak bunu bilerek değil kendilerini doğru yolda sanarak yapmışlardır; bu durum, kişinin doğruyu bildikten sonra bilerek işlemediği günahtan dolayı azap görmeyeceğini iddia edenlerin görüşünün yanlışlığına delildir.

يقول تعالى ذكره: إن الفريق الذي حق عليهم الضلالة إنما ضلوا عن سبيل الله وجاروا عن قصد المحجة، باتخاذهم الشياطين نصراء من دون الله وظهراء، جهلا منهم بخطأ ما هم عليه من ذلك، بل فعلوا ذلك وهم يظنون أنهم على هدى وحق

Zemahşerî'ye göre ayetteki 'bir kısmına hidayet verdi' ifadesi, Allah'ın onları imana muvaffak kılmasını ve doğru sözü ilham etmesini ifade eder; 'bir kısmına da sapıklık hak oldu' ifadesi ise takdir edilen fiilin, bağlamdan anlaşılan gizli bir fiille (onları terk etti/hor gördü) açıklanmasıyla izah edilir. Sapıklığa müstahak olanların, kendi tercihleriyle şeytanları Allah yerine veli edindiklerini, dolayısıyla Allah'ın bu husustaki ilminin onların sapıklığında bir etkisinin bulunmadığını, sapıklığın kendi seçimleriyle gerçekleştiğini belirtir.

وهذا دليل على أن علم الله لا أثر له في ضلالهم ، وأنهم هم الضالون باختيارهم وتوليهم الشياطين دون الله

Râzî'ye göre bu ayet, hidayet ve dalâletin Allah'tan olduğuna dair Ehl-i Sünnet görüşünü destekler; Mu'tezile'nin 'hidayet cennete iletme, dalâlet ise azaba sevk hükmü' şeklindeki te'vilini zayıf bulur. Ayrıca ayetteki fiilin takdiri açıklanarak, dalâletin gerçekleşme sebebinin kulların şeytanları veli edinip hak-batıl arasında tefekkür etmemeleri olduğu belirtilir. Son olarak ayet, dinde salt zan ve tahminin yeterli olmayıp kesin bilgi (yakîn) gerektiğine delil olarak okunur.

احتج أصحابنا بهذه الآية على أن الهدى والضلال من الله تعالى . قالت المعتزلة : المراد فريقا هدى إلى الجنة والثواب ، وفريقا حق عليهم الضلالة ، أي العذاب والصرف عن طريق الثواب

Bu müfessire göre âyetteki 'فريقا' kelimesi, 'تعودون' fiilindeki zamirden hâl olarak mansûbdur; yani insanlar dönerken iki grup halinde dönerler: mutlu olanlar ve bedbaht olanlar. Muhammed b. Ka'b el-Kurazî'den nakledilen görüşe göre Allah'ın hidayet veya sapıklık üzere yarattığı kişi, hangi amelleri işlerse işlesin sonunda o aslî hâline döndürülür; İblis örneği bu görüşü desteklemektedir. Bu yorumun Kaderiyye mezhebine karşı açık bir delil olduğu belirtilmiştir.

من ابتدأ الله خلقه للضلالة صيره إلى الضلالة وإن عمل بأعمال أهل الهدى ومن ابتدأ الله خلقه على الهدى صيره إلى الهدى وإن عمل بأعمال الضلالة

İbn Kesîr, Allah'ın Âdemoğlunu bazısını mü'min bazısını kâfir olarak yarattığını belirtir ve İbn Cerîr'in görüşünü nakleder. Bu görüşe göre ayet, kişinin ancak doğru yolu bildikten sonra bilerek ve inatla saptığı takdirde cezalandırılacağı iddiasının yanlışlığını gösterir. Zira böyle olsaydı, kendini hidayette sanan sapık kimse ile gerçekten hidayette olan kimse arasında fark kalmazdı; halbuki Allah bu ayette isim ve hükümler açısından ikisi arasında ayrım yapmıştır.

وهذا من أبين الدلالة على خطأ زعم أن الله لا يعذب أحدا على معصية ركبها أو ضلالة اعتقدها إلا أن يأتها بعد علم منه بصواب وجهها فيركبها عنادا منه لربه فيها لأنه لو كان كذلك لم يكن بين فريق الضلالة الذي ضل وهو يحسب أنه مهتد وفريق الهدى فرق

Beydâvî'ye göre 'kıst' emri adalet ve her işte ifrat-tefrit uçlarından uzak orta yolu ifade eder. Yüzleri her mescid vaktinde/mekânında ibadete yöneltmek ve dini sadece Allah'a has kılarak O'na dua etmek istenmektedir. İnsanların başlangıçta yaratıldıkları gibi tekrar döndürülecekleri belirtilir; bir grup hidayete erdirilmiş, bir grup için ise önceden takdir edilmiş ilahi hükme bağlı olarak sapkınlık gerçekleşmiştir, çünkü bunlar şeytanları veli edinip kendilerini hidayette zannetmektedirler.

بالعدل وهو الوسط من كل أمر المتجافي عن طرفي الإفراط والتفريط