Taberî'ye göre 'sırat-ı müstakim' ifadesi, hiçbir eğriliği olmayan hidayet yolu, yani İslam'dır. Ayrıca 'إنك على صراط مستقيم' ifadesinin iki farklı i'rab vechi bulunur: biri bunun 'el-mürselîn' ifadesine bağlı olması (yani hak üzere istikamet üzere gönderilenlerden olması), diğeri ise bunun müstakil/başlı başına bir haber cümlesi olmasıdır.

يقول: على طريق لا اعوجاج فيه من الهدى، وهو الإسلام كما: حدثنا بشر، قال: ثنا يزيد، قال: ثنا سعيد، عن قتادة «أي على الإسلام» وفي قوله: وجهان؛ أحدهما: أن يكون معناه: إنك لمن المرسلين على استقامة من الحق، فيكون حينئذ على من قوله من صلة الإرسال والآخر أن يكون خبرا مبتدأ

Zemahşerî bu pasajda birkaç ayrı noktayı ele alır: Allah'ın kişiyi hidayete erdirmemesi o kişinin lütfa layık olmayışındandır, çünkü lütuf ancak fayda verecek kimseye yapılır. Ayrıca putlara tapanların örneği ile Allah'ın kullarına saçtığı rahmet ve nimetlerin örneği karşılaştırılır; putlar ise ölü olup ne zarar ne fayda verebilirler. Yunus'un balığın karnındaki 'karanlık' ifadesi ise balığın karnındaki yoğun ve şiddetli karanlığı ifade eder. Peygamberlerin 'doğru yol üzere gönderilmiş' olarak nitelendirilmesi ise sadece bir bilgi vermek değil, hem gönderilişin hem de getirilen şeriatın vasfını birlikte ifade etmek amacı taşır.

وإنما الغرض وصفه ووصف ما جاء به من الشريعة ، فجمع بين الوصفين في نظام واحد ، كأنه قال : إنك لمن المرسلين الثابتين على طريق ثابت

Bu metin, Yâsîn 4. ayetteki 'sen doğru bir yol üzeresin' ifadesinin, peygamberin diğer resullerden ayrı bir özelliği olarak değil, bütün resullerin ortak vasfı olan sıratı müstakim üzere olma durumunu bildirmek amacıyla geldiğini savunur. Ayrıca bu ifadeden, mükellefin Hakk'a ulaşınca üzerinden teklifin kalktığını iddia eden mübâhiyye görüşünün batıl olduğu çıkarılır; çünkü Allah, resullerin dünyada oldukları sürece hep yol üzerinde, hidayete yönelmiş ve doğru istikamete devam eden kimseler olduklarını belirtmiştir.

فيه معنى لطيف يعلم منه فساد قول المباحية الذين يقولون المكلف يصير واصلا إلى الحق فلا يبقى عليه تكليف وذلك من حيث إن الله بين أن المرسلين ما داموا في الدنيا فهم سالكون سائحون مهتدون منتهجون إلى السبيل المستقيم

Kurtubî, 'sağır ve dilsiz' ifadesinin kâfirlerin işitme ve görmelerinden fayda sağlayamadıklarını anlattığını belirtir; hayvanlar bile kendi maslahatlarına yol bulurken kâfirler hidayete eremezler. Ebû Ali'den naklen bunun ahirette gerçek/hakiki anlamda sağır ve dilsiz olmak şeklinde de anlaşılabileceğini, bunun mecaz olmadığını aktarır. Bu durum Allah'ın kâfirin dalaletini dilediğine ve adaletinin onda tecelli etmesi için bunu irade ettiğine delalet eder ve Kaderiyye mezhebinin reddine işaret eder.

وقال أبو علي : يجوز أن يكون المعنى ( صم وبكم ) في الآخرة فيكون حقيقة دون مجاز اللغة دل على أنه شاء ضلال الكافر وأراده لينفذ فيه عدله

İbn Kesîr'e göre bu ayet, kâfirlerin cehalet, ilim yoksunluğu ve idraksizliğini duymayan sağır ve konuşamayan dilsizin karanlıklar içinde yol bulamamasına benzetir. Böyle biri açık ve dosdoğru bir yola nasıl ulaşabilir veya içinde bulunduğu durumdan nasıl çıkabilir? Bu, onların dünyadaki hâlidir ve âhirette de aynı şekilde olacaklardır: mü'min hesap günü dosdoğru bir yol üzerinde düzgün yürüyerek cennete ulaşırken, kâfir yüzü üstü sürünerek cehenneme sevk edilecektir.

أي مثلهم في جهلهم وقلة علمهم وعدم فهمهم كمثل أصم وهو الذي لا يسمع أبكم وهو الذي لا يتكلم وهو مع هذا في ظلمات لا يبصر فكيف يهتدي مثل هذا إلى الطريق أو يخرج مما هو فيه

Beydâvî'ye göre bu ayet, kâfirlerin sağır, dilsiz ve karanlıklar içinde olduklarını üç ayrı haber (haber-i sâlis) olarak nitelendirir; karanlıklar küfür karanlığı, cehalet karanlığı ve taklit/inat karanlığı olarak yorumlanabilir. Ayrıca 'karanlıklarda olmaları' ifadesi haberdeki zamirden hâl olarak da okunabilir. Dilemesine göre Allah'ın kimi saptırıp kimi doğru yola ilettiği ifadesi, Mu'tezile'ye karşı açık bir delil olarak sunulur.

من يشأ الله يضلله من يشأ الله إضلاله يضلله، وهو دليل واضح لنا على المعتزلة