Taberî, âyetteki 'إذا قمتم إلى الصلاة' ifadesinin kimlere ve hangi hallere hitap ettiği konusunda müfessirler arasındaki ihtilafı aktarır: bir grup bunun sadece hadesli (abdestsiz) kimseye namaza kalkışı ifade ettiğini, bir grup uykudan kalkışı kastettiğini, bir başka grup ise her namaza kalkışta abdesti yenilemenin murad edildiğini söylemiştir. Ayrıca ayakların yıkanması/mesh edilmesi meselesinde de kıraat farklılıklarına ve bunlara dayanan görüş ayrılıklarına, teyemmümün abdesti nelerde ikame ettiğine dair rivayetlere yer verir.

ثم اختلف أهل التأويل في قوله: أمراد به كل حال قام إليها، أو بعضها؟ وأي أحوال القيام إليها؟ فقال بعضهم في ذلك بنحو ما قلنا فيه من أنه معني به بعض أحوال القيام إليها دون كل الأحوال، وأن الحال التي عنى بها حال القيام إليها على غير طهر

Bu müfessire göre metin, Yüce Allah'ın 'Bana dua edin, size icabet edeyim' şeklindeki bir çağrısına işaret etmekte ve bunu bize hitap eden bir söz olarak nakletmektedir. Metin bu haliyle son derece kısa aktarılmış olup bağlamı (İsrailoğullarına veya Hz. Peygamber'e ait bir kıssa mı olduğu) tam olarak belirgin değildir.

وكان يقول : أدعني أستجب لك ؛ وقال لنا :

Bu metin, Mâide 6. ayetteki abdest ve gusül hükümlerine dair pek çok fıkhi meseleyi ele almaktadır: dirseklerin yıkamaya dahil olup olmadığı, başın meshinde yeterli miktar, ka'beynin (topuk kemiklerinin) tanımı, cünüplüğü gerektiren sebepler, teyemmüm şartları ve gusülde su yerine başka sıvıların kullanılıp kullanılamayacağı gibi konular tartışılmaktadır. Râzî bu meselelerde Şâfiî, Hanefî, Mâlikî ve İmâmiyye gibi farklı mezheplerin görüşlerini aktarıp delillerini karşılaştırmaktadır.

حجة الشافعي أنه لو قال : مسحت المنديل ، فهذا لا يصدق إلا عند مسحه بالكلية أما لو قال : مسحت يدي بالمنديل فهذا يكفي في صدقه مسح اليدين بجزء من أجزاء ذلك المنديل

İbn Kesîr, abdestte azaların yıkanma sırasının (tertip) vücûb derecesinde olup olmadığı tartışmasını nakleder; İbn Abbas ve diğerlerinden gelen 've ercüleküm' kıraatinin mansûb okunuşuna dayanarak ayakların yıkanmasının gerektiğini, cumhurun bu kıraatten tertibin vücûbunu çıkardığını, buna karşılık Ebû Hanîfe'nin vâv'ın tertibe delalet etmediğini söyleyerek tertibi şart görmediğini aktarır. Ayrıca 'kıyam'dan maksadın namaza kalkış anı olduğunu, teyemmümün bu ümmete has bir ruhsat olduğunu ve teyemmümde toprağın tozlu/temiz olması gerektiğine dair Şâfiî'nin istidlalini rivayetlerle destekler.

وهذه قراءة ظاهرة في وجوب الغسل كما قاله السلف ومن ها هنا ذهب من ذهب إلى وجوب الترتيب في الوضوء كما هو مذهب الجمهور خلافا خلافا لأبي حنيفة حيث لم يشترط الترتيب بل لو غسل قدميه ثم مسح رأسه وغسل يديه ثم وجهه أجزأه ذلك لأن الآية أمرت بغسل هذه الأعضاء والواو لا تدل على الترتيب

Beydâvî bu ayette abdest ve teyemmüm hükümlerini, gramer ve dilbilimsel ayrıntılarla ele alır: 'إذا قمتم إلى الصلاة' ifadesinin namaza niyet/kastetme anlamında olduğunu, zâhirinin her namaza kalkanı abdestli olmasa da abdeste zorlar gibi göründüğünü ancak icmâ ile bunun 'hükm-i hâdisen' şeklinde tahsis edildiğini belirtir. Ayrıca 'الى المرافق' ve 'برؤسكم' ifadelerindeki 'إلى' ve 'باء' harflerinin işlevleri üzerinden dirseklerin yıkamaya dahil olup olmadığı ve başın ne kadarının meshedileceği konusunda mezhepler arası görüş farklarını (Şâfiî, Ebû Hanîfe, Mâlik) aktarır. Ayetin sonunda Allah'ın maksadının müşkilat değil, temizlik ve nimetin tamamlanması olduğunu vurgular.

وظاهر الآية يوجب الوضوء على كل قائم إلى الصلاة وإن لم يكن محدثا، والإجماع على خلافه لما روي «أنه عليه الصلاة والسلام صلى الصلوات الخمس بوضوء واحد يوم الفتح فقال عمر رضي الله تعالى عنه: صنعت شيئا لم تكن تصنعه فقال عمدا فعلته»

Kurtubî'ye göre, ellerin yıkanmasında dirseklerin bu yıkamaya dahil olup olmadığı konusunda âlimler ihtilaf etmiştir; bazıları 'ilâ'dan sonra gelenin öncekiyle aynı cins olduğunda ona dahil olacağını söyleyerek dirseklerin dahil olduğunu söylemiş, bazıları dahil olmadığını söylemiştir. Bu iki görüş Mâlik'ten rivayet edilmiş olup, dahil olduğuna dair görüş çoğunluk âlimlerin görüşüdür ve Dârekutnî'nin Câbir'den rivayet ettiği hadis (Peygamber'in abdest alırken suyu dirseklerinin üzerinde dolaştırması) bu görüşü desteklemektedir.

وهو الصحيح لما رواه الدارقطني عن جابر أن النبي صلى الله عليه وسلم كان إذا توضأ أدار الماء على مرفقيه