Bu metinde Taberî, 'eş-şehrü'l-harâmü bi'ş-şehri'l-harâm' ayetinin Hudeybiye kıssasıyla ilgili olduğunu aktarır. Müşrikler Hz. Peygamber'i ve ashabını Zilkade ayında Beytullah'a girmekten alıkoymuşlar, ertesi yıl Allah aynı ayda (Zilkade) Mekke'ye girmesini sağlayarak ona müşriklerden kısas/telafi vermiştir. Böylece alıkonulduğu haram ay, girdiği haram aya karşılık tutulmuştur.

أحصروا النبي صلى الله عليه وسلم في ذي القعدة عن البيت الحرام، فأدخله الله البيت الحرام العام المقبل، واقتص له منهم

Bu metinde Zemahşerî, Allah'ın müttakileri koruyup düşmana karşı yardımcısı olduğunu, kişiyi düşmanına karşı merhametsiz kılmayacak şekilde takva ehline zaferi garanti ettiğini belirtir. Ayrıca şuara ile ilgili istisna konusunda, şiirin kendisinin sözün bir türü olduğunu, güzelinin güzel söz gibi çirkininin de çirkin söz gibi olduğunu; istisna edilenlerin İbn Revâha, Hassân b. Sâbit ve iki Kâ'b olduğu görüşünü nakleder. Sûrenin sonunun ise en dehşetli ve en şiddetli bir tehdit ayetiyle bittiğini ifade eder.

أن الشعر باب من الكلام ، فحسنه كحسن الكلام ، وقبيحه كقبيح الكلام

Râzî, kısas ayetiyle ilgili olarak öldürme yöntemi bağlamında Şâfiî ve Ebû Hanîfe arasındaki ihtilafı nakleder; kısasın öldürme şekline göre uygulanabileceğini destekleyen rivayetleri (yakarak/boğarak öldürene aynı şekilde ceza, Yahudi çocuğunu taşla öldürene aynı ceza) zikreder. Ebû Hanîfe'nin sadece kılıçla kısas yapılabileceğine dair hadislerle itiraz ettiğini, ancak bu hadislerin çakışması sebebiyle ayetlerin delaletinin daha kuvvetli kaldığını belirtir. Ayrıca haram ay içinde kısasa dair üç farklı görüşü de aktarır.

وإذا ثبت هذا بلغت دلالة الآية مع سائر الآيات ، ومع هذه الأحاديث على قول الشافعي مبلغا قويا ، واحتج أبو حنيفة بقوله عليه السلام : ( لا قود إلا بالسيف ) وبقوله عليه السلام : ( لا يعذب بالنار إلا ربها ) والجواب أن الأحاديث لما تعارضت بقيت دلالة الآيات خالية عن المعارضات والله أعلم

Kurtubî bu ayette önce 'hürumât kısastır' ifadesinin haram ay, harem beldesi ve ihram hürmetlerini kapsadığını, kısasın müsavat (denklik) anlamına geldiğini belirtir. Ardından ayetin, karşılığında saldırıya uğrayana benzeriyle karşılık verme hakkı tanıdığını, bu hükmün bazılarına göre sonradan savaş emriyle nesholunduğunu, bazılarına göre ise ümmet içi zulüm ve cinayetlerle ilgili kısmın nesholunmadığını aktarır. Ayrıca ayetin nüzul sebebi olarak Hudeybiye ve Kaza umresi olayını, İbn Abbas ve diğerlerinden rivayetle nakleder.

الحرمات جمع حرمة كالظلمات جمع ظلمة والحجرات جمع حجرة وإنما جمعت الحرمات لأنه أراد حرمة الشهر الحرام وحرمة البلد الحرام وحرمة الإحرام والحرمة : ما منعت من انتهاكه والقصاص المساواة أي اقتصصت لكم منهم إذ صدوكم سنة ست فقضيتم العمرة سنة سبع

Bu metin, ayetin Allah'a itaat ve tevekkül edenlere dünya ve ahirette yardım vaadini içerdiğini belirtir. İbn Kesîr, İslam tarihinden örnekler vererek, ümmetin ilk üç neslinin Allah'a itaat ve istikamet üzere olduğu dönemde düşmanlarına galip geldiğini, ancak fitne ve ihtilaflar başlayınca düşmanların İslam topraklarına saldırıp yayıldığını anlatır. Ayrıca haram ayda savaşın haram kılınmasının nesih meselesine ve Peygamber'in bu konudaki uygulamalarına dair rivayetlere yer verilir.

فكلما قام ملك من ملوك الإسلام وأطاع أوامر الله وتوكل على الله فتح الله عليه من البلاد واسترجع من الأعداء بحسبه وبقدر مافيه من ولاية الله

Beydâvî'ye göre ayet, müşriklerin Hudeybiye yılında Zilkade ayında Müslümanları savaştan alıkoyarak bu haram ayın hürmetini çiğnemelerine karşılık, Müslümanların da aynı ayda onlarla savaşmalarının caiz olduğunu bildirir. Haram ayın hürmeti kısasa (karşılıklılık ilkesine) tabidir; kim bir hürmeti çiğnerse, ona aynı şekilde karşılık verilir. Bu nedenle müşrikler haram ayın hürmetini engelleme (sadd) yoluyla çiğnediklerinde, Müslümanların da onlara aynısını yapması, üzerlerine baskınla girmesi ve savaşırlarsa onları öldürmesi meşrudur.

والحرمات قصاص احتجاج عليه، أي كل حرمة وهو ما يجب أن يحافظ عليها يجري فيها القصاص. فلما هتكوا حرمة شهركم بالصد فافعلوا بهم مثله، وادخلوا عليهم عنوة واقتلوهم إن قاتلوكم.