Taberî'ye göre bu ayette Musa'nın genci, balığı hatırlamayı unutmasının nedenini şeytana bağlamaktadır; taşa vardıklarında balığın kaybolduğunu, sonra denizde canlanıp yüzerek iz bıraktığını haber verir. Bu durum Musa için hayret verici bir olay olmuş ve onu balığın izini takip etmeye sevk etmiştir; bu takip sonunda Hızır ile karşılaşma gerçekleşmiştir.

فجعل نبي الله يعجب من ذلك حتى انتهى به الحوت إلى جزيرة من جزائر البحر. فلقي الخضر بها فسلم عليه

Zemahşerî'ye göre Yûşâ'nın 'kayaya sığındığımızda ne olduğunu gördün mü' sözü, Mûsâ balığı sorduğunda hatırladığı ve dehşete kapıldığı olayı kısaca aktarmasıdır; asıl 'balığı unuttum' cümlesi hazfedilmiştir. Ayrıca ellezî'deki zamir 'huve' ile 'onu unutturan şeytandır' anlamı verilir. Son olarak 'aceben' kelimesi, balığın denizde bıraktığı yolun tünele benzeyen tuhaf hâline duyulan hayreti ifade eden 'ittehaze' fiilinin ikinci nesnesi olarak yorumlanır.

فدهش وطفق يسأل موسى عليه السلام عن سبب ذلك ، كأنه قال : أرأيت ما دهاني إذ أوينا إلى الصخرة ؟ فإني نسيت الحوت ، فحذف ذلك

Kurtubî'ye göre balığın unutulması hem Musa'ya hem de gencine (Yûşa') nispet edilebilir; balığı taşıma işi önce Musa'nın emriyle başlamış, sonra genç onu taşımıştır. Balığın canlanması ise gencin, Musa'nın kendisine söylediği şartı (balığın kaybolduğu yeri haber vermesi) unutup mazeret bildirmesiyle anlatılmıştır. Balığın hayat bulması ise oradaki 'hayat suyu' adlı bir pınarın suyuna değmesiyle açıklanır ve bu konuda birkaç rivayet nakledilir.

وفي [ التفسير ] : إن العلامة كانت أن يحيا الحوت فقيل : لما نزل موسى بعد ما أجهده السفر على صخرة إلى جنبها ماء الحياة أصاب الحوت شيء من ذلك الماء فحيي

İbn Kesîr, ayetle ilgili olarak Allah'ı zikretmenin şeytanı kovduğunu, unutmanın da şeytandan kaynaklandığını belirtir; bu nedenle Musa'nın hizmetçisinin balığı unutması ile Hızır'a ulaşma kıssasının bağlantısını kurar. Ardından Musa ile Hızır'ın buluşma sahnesini rivayet zinciriyle detaylandırır: balığın denizde tünel açması, Musa'nın onu takip etmesi ve nihayetinde bir adada Hızır'a ulaşması anlatılır.

وذكر الله تعالى يطرد الشيطان فإذا ذهب الشيطان ذهب النسيان فذكر الله سبب للذكر

Beydâvî'ye göre genç (Yûşa), balığı hatırlayamadığını itiraf etmekte, bunu şeytanın kendisini vesveseyle meşgul etmesine bağlamaktadır. Aslında böyle olağanüstü bir olayın unutulması beklenmez, ancak Mûsâ ile birlikte benzer mucizeleri görmeye alışması ve o an manevi müşahedeye dalıp kendinden geçmesi sebebiyle bu ayrıntıyı hatırında tutamamıştır. Unutmayı şeytana nispet etmesi ise kendi nefsini küçümsemesi ya da zihnin aynı anda iki şeye birden kuvvetle yönelemeyip birine dalınca diğerinden gafil kalmasının bir eksiklik sayılmasındandır.

وهو اعتذار عن نسيانه بشغل الشيطان له بوساوسه، والحال وإن كانت عجيبة لا ينسى مثلها لكنه لما ضرى بمشاهدة أمثالها عند موسى وألفها قل اهتمامه بها

Râzî, âyetteki 'nisyan' (unutma) meselesini tartışırken Kâ'bî'nin görüşünü nakleder: bu unutma Allah tarafından yaratılmamış ve dilenmemiştir, aksi halde bunun şeytana nispet edilmesinden çok Allah'a nispet edilmesi gerekirdi. Kadî'nin görüşüne göre ise buradaki nisyan, zikre zıt olan gerçek unutma değil, kişinin kalbinin şeytanın vesveseleriyle meşgul olmasıdır; zira gerçek unutma ancak Allah'tandır. Ayrıca 'عجبا' kelimesinin farklı yorumlanabileceği, ya hazfedilmiş bir mesdere sıfat olduğu ya da Musa'nın hayretini anlattığı belirtilir.

قال القاضي : والمراد بالنسيان أن يشتغل قلب الإنسان بوساوسه التي هي من فعله دون النسيان الذي يضاد الذكر لأن ذلك لا يصح أن يكون إلا من قبل الله تعالى