Taberî'ye göre gençler, Rablerinden kendilerine rızık olarak bir rahmet vermesini ve işlerinde bir doğruluk/isabet (rüşd) bahşetmesini istemişlerdir; bu istek, Allah'a razı olacağı şeyi kolaylaştırması ve küfürden, kavimlerinin taptığı putlara ibadetten kaçış talebidir. Ayrıca mağaraya sığınmalarının sebebi olarak, Hz. İsa dinine bağlı Müslüman olduklarını, putperest bir kralın onları putlara tapmaya çağırması üzerine fitneye uğramaktan veya öldürülmekten korkarak dinleriyle kaçıp mağarada gizlendiklerini nakletmiştir.

كان سبب ذلك، أنهم كانوا مسلمين على دين عيسى، وكان لهم ملك عابد وثن، دعاهم إلى عبادة الأصنام فهربوا بدينهم منه خشية أن يفتنهم عن دينهم، أو يقتلهم، فاستخفوا منه في الكهف

Bu müfessire göre ayetteki 'إذ' edatı, öncesindeki 'أم حسبت' fiiline değil, hazfedilmiş 'اذكر' fiiline bağlıdır; çünkü Peygamber ile mağaraya sığınma zamanı arasında uzun bir süre vardır ve hasbân bu vakte doğrudan bağlanamaz. Ayrıca 'رشدا' kelimesinin anlamı iki şekilde açıklanır: birincisi 'bize doğru yola götürecek bir iş hazırla' anlamı, ikincisi 'işimizin tümünü doğruluk/rüşd kıl' anlamıdır.

لا يجوز أن يكون إذ هنا متعلقا بما قبله على تقدير أم حسبت إذ أوى الفتية لأنه كان بين النبي وبينهم مدة طويلة فلم يتعلق الحسبان بذلك الوقت الذي أووا فيه إلى الكهف بل يتعلق بمحذوف ، والتقدير اذكر إذ أوى

Kurtubî, Ashâb-ı Kehf'in kimliği, hükümdarları (Dakyanus), şehirleri, köpekleri ve isimleri hakkındaki farklı rivayetleri sıralayarak nakleder; ardından ayetin asıl mesajının fitne korkusuyla din uğruna kaçış, ailesinden ve vatanından ayrılış olduğunu belirtir. Bu olayı Peygamber'in hicretine ve mağarada gizlenmesine benzeterek, zulümden kaçmanın ve halktan uzaklaşıp yalnız Allah'a yönelmenin peygamberler ve velilerin bir sünneti olduğunu vurgular.

وهذه الآية صريحة في الفرار بالدين وهجرة الأهل والبنين والقرابات والأصدقاء والأوطان والأموال خوف الفتنة وما يلقاه الإنسان من المحنة وقد خرج النبي صلى الله عليه وسلم فارا بدينه وكذلك أصحابه وجلس في الغار حسبما تقدم في سورة النحل

İbn Kesîr'e göre bu ayet, dinlerini korumak için kavimlerinden gece kaçan gençlerin durumunu anlatır. Kavimleri kendilerini dinden döndürmek isteyince onlardan kaçıp gizlenmek için bir dağdaki mağaraya sığınmışlardır. Mağaraya girdiklerinde Allah'tan kendilerine rahmet ve lütuf bahşetmesini, onları kavimlerinden gizlemesini ve merhamet etmesini dilemişlerdir.

يخبر تعالى عن أولئك الفتية الذين فروا بدينهم من قومهم ليلا يفتنوهم عنه فهربوا منهم فلجأ إلى غار في جبل ليختفوا عن قومهم

Beydâvî bu ayette 'fitye'nin Rum eşrafından, Dakyanus'un şirke zorladığı ancak reddederek mağaraya kaçan gençler olduğunu belirtir. Onların duası olan 'rahmet' talebi mağfiret, rızık ve düşmandan emniyeti kapsar; 'işimizde rüşd hazırla' ifadesi ise küfür ehlinden ayrılma konusunda doğru yol bulmayı veya işlerinin bütünüyle rüşd olmasını ifade eder. 'Kulaklarına vurduk' ifadesi ise onları seslerin uyandıramayacağı bir uykuya daldırdığımız anlamındadır ve mefulün hazfi 'bina alâ imraetihi' örneğine benzetilir.

فضربنا على آذانهم أي ضربنا عليهم حجابا يمنع السماع بمعنى أنمناهم إنامة لا تنبههم فيها الأصوات، فحذف المفعول كما حذف في قولهم: بنى على امرأته.