Zemahşerî bu ayette İblis'in 'Beni ondan üstün mü kıldın?' anlamındaki sözünün kısaltılarak zikredildiğini, ardından 'onları mutlaka azdırarak köklerini kurutacağım' anlamına gelen bir tehditle söze başladığını belirtir. İblis'in bunu bilmesinin gaybe dayanıp dayanmadığı sorusuna, meleklerden işitmiş olabileceği, insanın fesat çıkaracağına dair sözden çıkarım yapmış olabileceği veya insanın şehvani yaratılışından bunu sezmiş olabileceği şeklinde çeşitli ihtimaller sunar. 'Git' emrinin ise gelmenin zıddı olan gitme anlamında olmayıp, seçtiği yolda bırakılma ve terk edilme (hızlan) anlamında olduğunu açıklar.

فإن قلت : من أين علم أن ذلك يتسهل له وهو من الغيب ؟ قلت : إما أن سمعه من الملائكة وقد أخبرهم الله به ، أو خرجه من قولهم : أتجعل فيها من يفسد فيها ، أو نظر إليه فتوسم في مخايله أنه خلق شهواني

İbn Kesîr, İbn Cerîr'in İkrime yoluyla İbn Abbas'tan naklettiği garip bir rivayete yer verir; buna göre şeytan meleklerin yaratılışından sonra kendisine tehdit ve uyarı yöneltildiğinde Âdem'in zürriyetine musallat olacağına dair yemin etmiştir. Ayetteki 'لأحتنكن' ifadesi için İbn Abbas'tan 'لأستولين', Mücahid'den 'لأحتوين', İbn Zeyd'den 'لأضلنهم' şeklinde nakledilen yorumların hepsinin birbirine yakın anlamlar taşıdığı belirtilir. Sonuçta ayetin manası, şeytanın Allah'tan kendisine üstün tutulan bu yaratığı (insanı) mühlet verilmesi halinde azınlık dışında tüm zürriyetini saptıracağına dair sözü olarak açıklanır.

قال علي بن أبي طلحة عن ابن عباس يقول لأستولين على ذريته إلا قليلا وقال مجاهد لأحتوين وقال ابن زيد لأضلنهم وكلها متقاربة

Beydâvî'ye göre İblis'in 'أأسجد لمن خلقت طينا' sözü, inkârının gerekçesine bir işaret taşımaktadır; ifadedeki eksiltili yapı (hazif) üç farklı gramer izahına açık olup her birinde bu illet vurgulanır. 'لأحتنكن ذريته' ifadesi ise İblis'in insan neslini baştan çıkarma yoluyla kökünden yok edeceğine dair yemin niteliğinde bir sözdür; bu güvenini ise ya meleklerin 'أتجعل فيها من يفسد فيها' sözünden çıkardığı bir sonuca, ya da insanı vehim, şehvet ve gazapla yaratılmış görmesinden kaynaklanan bir sezgiye dayandırmaktadır.

وإنما علم أن ذلك يتسهل له إما استنباطا من قول الملائكة أتجعل فيها من يفسد فيها مع التقرير، أو تفرسا من خلقه ذا وهم وشهوة وغضب.

Taberî, İblis'in 'لأحتنكن ذريته' ifadesindeki 'احتنكن' kelimesini onlara musallat olma, onları kökten sürükleyip yoldan çıkarma ve kendine meylettirme anlamında açıklar. Mücahid'den 'lâhtevînnehüm' (onları kuşatacağım), İbn Abbas'tan 'le-estevliyenne' (onlara galip geleceğim), İbn Zeyd'den ise 'le-udillennehüm' (onları saptıracağım) rivayetlerini aktarır. Bu farklı lafızların birbirine yakın anlamlar taşıdığını, zira istîlâ ile ihtiva etmenin aynı manaya geldiğini ve birine galip gelmenin onu saptırmak anlamına da geldiğini belirtir.

لأن الاستيلاء والاحتواء بمعنى واحد، وإذا استولى عليهم فقد أضلهم

Bu müfessire göre 'أرأيت' ifadesi 'bana haber ver' anlamındadır ve ayetin bu bölümü Zeccâc'dan nakille üç farklı i'rab ve mana ihtimaliyle açıklanmaktadır; bu ihtimaller kelamın takdirinde ve hazfedilen ögelerde farklılık gösterir. Ayrıca müfessir, İblis ile Âdem kıssasının yedi surede zikredildiğini belirtip secdeyle emrolunanların tüm melekler mi yoksa yeryüzü melekleri mi olduğu konusundaki ihtilafı ve şeytanın insana nasıl galip geldiği meselesini ele almaktadır.

قال الزجاج : قوله { أرأيت } معناه أخبرني

Kurtubî'ye göre İblis'in 'beni ateşten, onu ise çamurdan yarattın' sözü, ateş cevherini çamur cevherinden daha hayırlı görmesinden kaynaklanmaktadır; oysa cevherler birbirine benzerdir ve İblis bunu bilememiştir. Ayrıca 'lehاحتنكن' ifadesinin anlamı hakkında İbn Abbas, Mücahid, Ferrâ ve İbn Zeyd'den nakledilen farklı görüşler zikredilmekte, bunların hepsinin insan neslini saptırıp helak etme anlamına yakın olduğu belirtilmektedir.

ورأى جوهر النار خيرا من جوهر الطين ولم يعلم أن الجواهر متماثلة